16 اوت 2023- داروهایی که برای درمان بیماریهای مزمن مختلف مصرف می شوند، ممکن است توانایی بدن در از دست دادن گرما و تنظیم دمای مرکزی بدن تا حد مطلوب را مختل کنند. بر اساس بررسی تیمی از دانشمندان از مؤسسات مختلف در سنگاپور، از دست دادن تنظیم حرارت مؤثر برای افراد مسن تحت درمان برای بیماری هایی مانند سرطان، قلبی عروقی، بیماری پارکینسون/زوال عقل و دیابت، به ویژه در هوای گرم، پیامدهای خطرناکی به همراه دارد.
این گروه به رهبری دانشیار جیسون لی از برنامه تحقیقاتی ترجمه بالقوه انسانی در دانشکده پزشکی یونگ لو لین، در دانشگاه ملی سنگاپور(NUS Medicine)، مقالات تحقیقاتی مرتبط را با استفاده از جستجوی کلمات کلیدی در پایگاههای اطلاعاتی مانند PubMed و Google Scholar شناسایی و بررسی کردند. این مقالات به بررسی ارتباط و اثرات داروها بر تنظیم حرارت پرداخته بودند. یافتههای مطالعات مروری با تمرکز بر کلاسهای دارویی مورد استفاده برای درمان بیماریهای مزمن رایج (مانند دیابت، بیماریهای قلبی عروقی، بیماریهای عصبی و سرطان) ارائه شد. این یافته ها درPharmacological Reviews با عنوان اثرات داروها بر ظرفیت از دست دادن حرارت در بیماران مبتلا به بیماری مزمن منتشر شد.
پیامدهای سلامتی در میان افزایش گرمایش جهانی
این یافتهها نشان میدهد که داروهایی که برای درمان بیماریهای مزمن رایج استفاده میشوند- مانند رقیقکنندههای خون، داروهای فشار خون، داروهای پارکینسون/آلزایمر و برخی داروهای شیمیدرمانی- میتوانند با کاهش توانایی بدن انسان برای تعریق یا عرق کردن یا افزایش جریان خون در پوست، تحمل آب و هوای گرم را سختتر کنند.
نویسنده اصلی این مقاله و دانشجوی سال دوم دکترا از برنامه تحقیقاتی ترجمه بالقوه انسانی، آقای جریکو وی، گفت: افزایش دمای جهانی ناشی از تغییرات آب و هوایی یک نگرانی قابل توجه برای سلامتی افراد مبتلا به بیماری های مزمنی است که تحت درمان با داروها و مراقبت های بهداشتی طولانی مدت هستند. ما به طور فزاینده ای شاهد بیماران مسن بیشتری هستیم که بسیاری از آنها به بیماریهای متعددی مبتلا هستند و به طور همزمان انواع مختلفی از داروها را برای مدیریت بیماری های مزمن خود مصرف می کنند، که خطر بیماری های مرتبط با گرما و کم آبی بدن را تشدید می کند. درک اینکه چگونه هر دارو بر تنظیم حرارت بدن در مواجهه با محیط های گرم تر تأثیر می گذارد، اولین گام مهم برای پیش بینی پیامدهای سلامتی احتمالی در صورت مصرف همزمان چند دارو است. در حالی که بررسیهای قبلی تأثیر داروها بر تنظیم دمای بدن را برجسته کردهاند، دامنه این بررسیها شواهدی را در زمینه بیماریهای مزمن و پیری ارائه نکرده است. مرور این تیم شواهدی را در زمینه دمای بالای محیط و تأثیر آن بر مبتلایان به بیماری مزمن که تحت درمان طولانی مدت و مادام العمر هستند، ارائه می دهد.
نویسنده ارشد این مقاله، پروفسور جیسون لی، گفت: این بررسی بر اهمیت مطالعه مکانیسمهای تنظیم حرارت تغییر یافته در افراد مبتلا به دیابت و سایر شرایط قلبی متابولیک برای جلوگیری از مشکلات ناشی از گرما تأکید میکند. این موضوع با شرایط سنگاپور و بسیاری از کشورهای دیگر، جایی که جمعیت ما به سرعت در حال پیر شدن و دمای محیط در حال افزایش است، بسیار مرتبط است. فیزیولوژیستهای فارماکولوژیک و حرارتی باید تلاشهای بین رشتهای را روی این حوزه تحقیقاتی متمرکز کنند تا با اصلاح و بهبود دستورالعملهای تجویز داروی ایمن، سلامت افرادی که به این داروها نیاز دارند، حتی در هوای گرم حفظ شود.
پروفسور ملوین لیو، یکی از نویسندگان این بازنگری و مشاور ارشد غدد درون ریز در بیمارستان Tan Tock Seng ، گفت: پزشکان اغلب از آسیب های احتمالی برخی داروها که ممکن است با به خطر افتادن مکانیسم های کنترل حرارت بدن ایجاد گردد، بی اطلاع هستند. از آنجایی که افراد مبتلا به بیماری های مزمن و افراد مسن به دلیل کاهش ظرفیت تنظیم حرارت، در معرض پیامدهای نامطلوب سلامتی در گرما هستند، بسیار منطقی است که دانشمندان و پزشکان حتی بیشتر در این زمینه ی مهم که طیف وسیعی از رشته های علوم پزشکی را در بر می گیرد، با هم همکاری کنند.
یافته های این مطالعه به طور خلاصه به شرح زیر است:
سرطان
بیمارانی که از داروهای خاص سرطان استفاده میکنند، علائم گرگرفتگی، مانند پاسخهای نامناسب به تعریق و افزایش دمای مرکزی را گزارش کردهاند که بر کیفیت زندگی آنها تأثیر میگذارد. نشان داده شده است که ورزش و بهبود سطوح تناسب اندام باعث کاهش دفعات گرگرفتگی و بهبود پاسخ های تنظیم کننده حرارت در سایر بیماری های مزمن مانند دیابت می شود، و همچنان یک جزء حیاتی در حفظ عملکردهای عصبی و قلبی عروقی در بیماران سرطانی است. با این حال، نارساییها و محدودیتهای بدنی ناشی از شیمیدرمانی و داروها ممکن است توانایی آنها را برای ورزش محدود کند، که چرخهای از کاهش ظرفیت ورزش را که برای ریکاوری آنها بسیار مهم است، تداوم میبخشد.
بیماری قلبی و عروقی
بیمارانی که بیماری های قلبی عروقی دارند، مانند بیماری عروق کرونر قلب، سکته مغزی و نارسایی قلبی، در برابر قرار گرفتن در معرض حرارت زیاد آسیب پذیرتر هستند، زیرا قلب آنها برای رساندن خون به پوست و ماهیچه های فعال برای حفظ دمای هسته ی بدن در سطح مطلوب و در عین حال حفظ بازده، سخت تر کار می کند. داروهای ضد پلاکت مانند آسپرین و کلوپیدوگرل معمولا برای جلوگیری از تشکیل لخته های خون در رگ های خونی- که می تواند منجر به سکته مغزی یا بیماری قلبی شود- تجویز می شوند. با این حال، این داروهای ضد پلاکت ممکن است دمای مرکزی را چه در حالت استراحت و چه در حین ورزش افزایش دهند. این داروها همچنین جریان خون پوست را کاهش میدهند و پاسخهای عرق را سرکوب میکنند، به این معنی که پاسخهای تنظیمکننده دما به گرمای انباشته حساسیت کمتری خواهند داشت و خنک شدن خود را به تاخیر میاندازند که میتواند منجر به گرمازدگی شود.
بتا بلاکرها که برای چندین بیماری قلبی عروقی مانند بیماری ایسکمیک قلب، فشار خون بالا و نارسایی قلبی استفاده می شوند، می توانند جریان خون پوست را در هنگام استرس گرمایی با کاهش فشار خون و تسهیل انقباض اضافی عروق خونی پوست کاهش دهند. با این حال، یافتههای مربوط به اثرات بتا بلاکرها بر پاسخهای عرق متفاوت است، در برخی از مطالعات هیچ تغییری در تعریق نشان نداده اند، در حالی که برخی دیگر کاهش تعریق را نشان داده اند. به این ترتیب، تلاشهای تحقیقاتی بیشتری برای درک اینکه چگونه انواع مختلف مسدودکنندههای بتا ممکن است بر تعریق تأثیر بگذارند، مورد نیاز است.
برخی از مطالعات نشان داده اند که نوع بتا بلاکر یک نکته دیگر است. به عنوان مثال، بتابلاکرهای غیرانتخابی مانند پروپرانولول، که به طور گسترده در سطح جمعیت تجویز میشوند، میتوانند در مقایسه با بتا بلاکرهای انتخابی که فقط بافتهای قلبی یا محیطی را هدف قرار میدهند، منجر به اختلالات بیشتری در تنظیم حرارت شوند. از این رو، بتابلاکرهای غیرانتخابی می توانند بیماران را مستعد فشار حرارتی بیشتر و بیماری های مرتبط با گرما کنند.
دیابت
مطالعات نشان داده اند که انسولین که معمولاً برای کاهش هایپرگلیسمی یا قند خون بالا در بیماران مبتلا به دیابت نوع 1 استفاده می شود، توانایی بدن برای تنظیم مناسب گرما را مختل می کند. همچنین تولید گرمای متابولیک را در حالت استراحت و در حین ورزش افزایش می دهد، که زمانی که گرمای انباشته شده به سرعت دفع نشود، می تواند برای بدن کشنده باشد. برای بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 که متفورمین را برای مدیریت بیماری خود مصرف کرده اند، تقریباً 30 درصد از بیماران در اولین تجویز دارو دچار اسهال و حالت تهوع می شوند. اگر از دست دادن مایعات به اندازه کافی قابل جبران نباشد، بیماران، به ویژه افراد مسن، در معرض خطر کم آبی بیشتری قرار می گیرند، که ممکن است منجر به فشار بیشتر قلبی عروقی در طول استرس گرمایی شود.
بیماری های عصبی شناختی
به دلیل عدم تعادل داخلی در سطوح دوپامین و استیل کولین، بیماران مبتلا به بیماری های عصبی-روانی مانند پارکینسون و بیماری آلزایمر، زمانی که بدن آنها قادر به کنترل دمای خود نیست، اختلال در تنظیم حرارت را تجربه می کنند. با این حال، داروهایی که برای مدیریت این بیماریهای عصبی استفاده میشوند، کنترل دما و پاسخهای تنظیمکننده ی دما، مانند تعریق و اتساع عروق پوستی را تغییر میدهند که میتواند هم منجر به هایپرترمی و هم هیپوترمی، شود. آنتی کولینرژیک ها و مهارکننده های کولین استراز برای بهبود علائم حرکتی و شناختی در مغز برای بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون تجویز می شوند. با این حال، این داروها همچنین سطوح دوپامین و استیل کولین را تغییر میدهند و احتمالاً تغییراتی را در محرک تنظیمکننده ی حرارت مرکزی ایجاد میکنند که بر پردازش مرکزی و ادغام اطلاعات حرارتی تأثیر میگذارد و پاسخهای غریزی به استرس گرمایی را مختل میکند، در حالی که دمای مرکزی بدن را بالا میبرد. این می تواند منجر به افزایش خطر ابتلا به بیماری های مرتبط با گرما شود.
داروهای جایگزین دوپامین و آگونیستهای دوپامین معمولاً برای افراد مبتلا به بیماری پارکینسون تجویز میشوند تا سطح دوپامین را برای کمک به حرکت و هماهنگی افزایش دهند. در حالی که این داروها بسیار مؤثر هستند، مشاهده شده است که این عوامل به طور قابل توجهی بر تنظیم حرارت تأثیر می گذارند و پاسخ های عرق را که برای اتلاف گرما بسیار مهم هستند، مختل می کنند. مهم است که دوز این عوامل به طور مناسب تنظیم شود، تا شروع عوارض شدید به حداقل برسد.
منبع:
https://www.sciencedaily.com/releases/2023/08/230816134651.htm